Türkiye-Danimarka işbirliği toriyum üretiminde yeni bir adım
Türkiye, nükleer enerji alanında önemli bir anlaşmaya imza atarak, Danimarka merkezli Copenhagen Atomics ile toriyum bileşenlerinin yerli üretimi için bir mutabakat zaptı imzaladı. Enerji Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, bu işbirliğinin amacı, ileri düzey nükleer reaktörler için nükleer yakıt standartlarına uygun malzemeler üretmek olduğu belirtildi.
Özellikle sıvı tuz reaktörlerinde kullanılacak malzemelerin geliştirilmesine odaklanan proje, Türkiye’nin kendi toriyum madenlerini kullanarak uluslararası bir nükleer yakıt tedarikçisi olma hayalini destekliyor. Türkiye’nin Eskişehir ve Malatya gibi yerlerde toriyum taşıyan zengin maden yataklarının bulunduğu biliniyor, ancak bu kaynakların değerlendirilmesinde bazı teknik zorlukların da aşılması gerekiyor.
Toriyum’un potansiyeli ve teknik zorluklar
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na bağlı olan Türk Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK), mutabakat zaptını Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar’ın katılımıyla imzaladı. Bayraktar, bu anlaşmanın toriyumun küçük modüler reaktörlerdeki kullanımını destekleyeceğini ifade etti. Bakan, Türkiye’nin bol toriyum rezervleri sayesinde yabancı yakıt bağımlılığını ortadan kaldırmayı hedeflediklerini vurguladı.
Copenhagen Atomics, nükleer yakıtı taşımak ve ısıyı transfer etmek için sıvı tuz kullanan “Onion Core” adlı modüler bir sıvı tuz reaktör konsepti geliştirmekte. Anlaşma kapsamında, şirket ile TENMAK Türk araştırma altyapıları, bilim insanları ve sanayi şirketlerinin bu teknolojiye katkısını değerlendirecek.
Türkiye’nin nükleer enerji hamlesi
Proje, Türkiye’nin elektrik arzını çeşitlendirmeye yönelik nükleer enerji hamlesinin bir parçası olarak dikkat çekiyor. Ülke, enerji ihtiyacını karşılamak için yerli ve yenilenebilir kaynaklara yönelirken, nükleer enerjiyi de bu stratejinin bir parçası haline getiriyor. Türkiye’nin Akkuya’da inşa ettiği ilk ticari nükleer enerji santrali, Rusya’nın devlet nükleer enerji şirketi Rosatom tarafından inşa ediliyor ve bu santral, toplamda 4.8 gigavat kapasiteye sahip dört reaktörden oluşuyor.
Copenhagen Atomics, planladığı test reaktörlerini 2028’de, ticari reaktörlerini ise 2030’larda devreye almayı hedefliyor. Ancak bu süreler Türkiye ile olan ortaklık için kesin bir takvim belirtmiyor. Enerji Bakanı Bayraktar, bu mutabakatla birlikte, Türkiye’nin nükleer enerji alanında kendi üretimini gerçekleştirebilir hale gelmesini umduklarını dile getiriyor.
